Schengen vize randevularında yaşanan karaborsa iddiaları Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemine taşındı. Demir Parti Mersin Milletvekili Perihan Koca Doğan, Reklam Kurulu ve Tüketicinin Korunması birimleri üzerinden Bakanlığa yanıtlanması talebiyle bir soru önergesi sundu. Doğan’ın yönelttiği sorular, randevu blokelendiği iddialarının arkasındaki yöntemleri ve fiyatlandırmayı hedef almaktadır.
“Bot yazılımlarla randevu yoğunluğunu artırıp, karaborsada yüksek ücretlerle satış yapan paravan firmalar, acenteler veya şahıslar hakkında Bakanlığınızca hangi incelemeler yürütülüyor? Bugüne dek vatandaşların randevulu mağduriyetinden faydalanıp ticari kazanç elde eden firmler veya şahıslar hakkında hangi idari veya hukuki işlemler uygulandı, cezai yaptırımların büyüklüğü nedir? İddialar arasında, randevu için ücretlerin banka hesabı üzerinden kayıtsız olarak alındığı ve fatura kesilmediği hususları da bulunuyor. Bu konunun Hazine ve Maliye Bakanlığı ile koordinasyon içinde denetlenip denetlenmediğini açıklayabilir misiniz? Son bir yıl içinde, karaborsa nedeniyle karşılaşılan mağduriyetler ve danışmanlık ücretleriyle ilgili Bakanlığınıza veya ÇİMER’e kaç adet tüketici şikayeti ulaşmıştır? Bu şikayetlerin kaçında tüketici lehine sonuç alınmıştır? Schengen vize sürecinin sona erdirilmesi veya vatandaşlarımızın zararlarının giderilmesi yönünde hükümetinizin yürüttüğü bir çalışma mevcut mudur?
BAKAN BOLAT’TAN AÇIKLAMA GELDİ - Doğan’ın soru önergesine yanıt veren Ticaret Bakanı Ömer Bolat, son beş yıl içerisindeki başvurulara dair verileri paylaştı. Ayrıca bazı firmaların Reklam Kurulu tarafından yürütülen incelemeler hakkında bilgi verdi.
“Kullanıcılar, Bakanlığımıza CİMER, Alo 175 Tüketici Danışma Hattı, Tüketici Hakem Heyetleri, e-Devlet kapısı ve Bakana Ulaşın gibi kanallar aracılığıyla başvuruda bulunuyorlar. Son beş yılda vize başvurusu aracılığı hizmetleri için 143 adet CİMER ve 10 adet e-Devlet başvurusu yapıldı; bu başvurular, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında hak arama yollarına yönlendirildi. 2026 yılı için tüketici hakem heyetlerinin başvuru parasal sınırı 186.000 TL olup, bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklar için tüketici mahkemeleri görevlidir. TÜBİS üzerinden yapılan incelemede, son beş yılda vize başvurusu aracılığı hizmeti sunan kurumlara yönelik başvuru sayısı 1.187 olarak tespit edilmiştir. Ancak bu hizmetlerin fiyatlandırılması ve iade koşulları, mevcut mevzuatta genel hükümlerle düzenlenmekte olup özel bir düzenleme bulunmamaktadır. “REKLAM KURULU’NCA İNCELENMEKTEDİR”
Diğer yandan, Türkiye’de vize danışmanlığı sunan firmaların reklamları, 6502 sayılı Kanun’un 61. ve 62’nci maddeleri kapsamında Reklam Kurulu tarafından incelenmektedir. 2023 yılında, 61’inci maddeye dayanılarak bazı firmaların reklamları durduruldu ve idari para cezaları uygulandı. 2026 yılında da, vize süreçleriyle ilgili reklam ve tanıtımlara ilişkin 6 firma için Reklam Kurulu tarafından re’sen inceleme başlatıldı; 11.06.2026’da reklamların tedbiren durdurulmasına karar verildi. İnceleme süreci tamamlandığında nihai karar verilecektir.”